O‘zbekistonda og‘iz-oyoq (oqsil) kasalligi xavfi fonida chorvachilikda sanitariya oyligi e’lon qilindi
18-apreldan 18-maygacha O‘zbekistonda chorvachilikda “Sanitariya-epidemiologik gigiyena oyligi” o‘tkazilmoqda. Tashabbus Qishloq xo‘jaligi vazirligi va Fermerlar kengashi tomonidan mintaqada oqsil (og‘iz-oyoq) kasalligi tarqalishi xavfi ortib borayotgani fonida yo‘lga qo‘yildi.
Xavotir uchun asoslar mavjud: Xitoyning ikki viloyatida kasallik avj olgani qayd etilgan, Qozog‘istonda esa chegara yaqinida chorva mollarini shoshilinch emlash ishlari olib borilmoqda. 2025-yil oxirida Rossiyada ommaviy chorva so‘yish holatlari kuzatilgan bo‘lib, mutaxassislar buni ham aynan oqsil kasalligi bilan bog‘lamoqda. Jahon hayvonlar salomatligini muhofaza qilish tashkiloti ma’lumotlariga ko‘ra, 2025–2026-yillarda oqsil virusining SAT serotipiga mansub yangi turlari 48 ta davlatda aniqlangan. Mavjud vaksinalar esa ushbu shtammga to‘liq himoya bera olmaydi.
O‘zbekistonda kasallik qayd etilgani rasman tasdiqlanmagan bo‘lsa-da, ijtimoiy tarmoqlarda sigir va buzoqlarda xavotirli belgilar kuzatilayotgani aks etgan videolar tarqaldi. Fermerlar hayvonlar yem yemay qo‘yayotgani va nobud bo‘layotganini ma’lum qilmoqda.
Fermerlar uchun tavsiyalar
Qishloq xo‘jaligi vazirligi veterinariya-sanitariya qoidalariga qat’iy rioya qilishga chaqirmoqda: kirish joylarida dezinfeksiya to‘siqlarini o‘rnatish, begona shaxslar kirishini cheklash, chorvaga sifatli yem va toza suv ta’minlash zarur.
Kasallik belgilari — yuqori harorat, og‘iz bo‘shlig‘i, tuyoq yoki yelinlarda yara paydo bo‘lsa — hayvonlarni darhol ajratish va veterinarga murojaat qilish kerak. O‘zbilarmoncha davolash qat’iyan man etiladi. Sut faqat qaynatilgandan keyin iste’mol qilinishi lozim.
Profilaktika maqsadida yirik shoxli qoramollar yiliga ikki marta (bahor va kuzda), qo‘ylar esa yiliga bir marta emlanadi. Immunitet emlashdan keyin 15–21 kun ichida shakllanadi.
Kasallik alomatlari aniqlansa yoki savollar yuzaga kelsa, 71-202-12-00 (ichki raqamlar: 210, 218, 323) telefon raqamiga murojaat qilish mumkin.